Jun Hun 1975’in Işıltısı: Tarihi Bir Enerji Mirasının Yeniden Doğuşu

Bei Gan Santrali’nde sanat, ışık ve sesle geçmişin izleri günümüze taşınıyor

Taiwan Power Company tarafından hayata geçirilen “Jun Hun’un Işıltısı 1975” projesi, Matsu Adaları’nda 30 yıl süren sıkıyönetimin ardından, bölgenin enerji tarihini ve barışın değerini vurgulayan çarpıcı bir kültürel restorasyon örneği sunuyor. Proje, 1975 yılında tamamlanan Jun Hun Güç Santrali’ni ilk kez halka açarken, ışık, ses ve performans sanatlarını bir araya getirerek ziyaretçilere zamanda yolculuk hissi yaşatıyor.

YI.ng Lighting Design Consultants’ın aydınlatma tasarımları ve müzisyen Yu-Jun Wang’ın ses kompozisyonları, üç farklı dans grubunun canlı performanslarıyla birleşerek izleyiciyi 1975’in atmosferine taşıyor. Işık ve sesin etkileyici yorumuyla, izleyiciler kendilerini Soğuk Savaş döneminin enerji üretim zorlukları ve savaşın gölgesinde geçen günlerde buluyor. Bu çok katmanlı deneyim, tarihi bir mekânda beş duyuyu harekete geçiren bütüncül bir sanat yolculuğu sunuyor.

Santralin iki katlı, 237 metrekarelik tünel yapısı, 2700K vintage Alman patlamaya dayanıklı duvar lambalarıyla aydınlatılıyor. Nan-Gan Güç Santrali’nde kaydedilen jeneratör seslerinin ortama entegre edilmesi, Jun Hun Santrali’nin geçmişteki gürültülü çalışma dönemini yeniden canlandırıyor. Ayrıca, MAN GmbH tarafından üretilen üç jeneratör, yıllar sonra tekrar çalıştırılarak mekânın endüstriyel mirasına vurgu yapıyor.

Ziyaretçiler, dağın içine oyulmuş 30 metrelik bir tünelden geçerek kontrol odasına ulaşıyor. YI.ng Lighting Design Consultants, bu geçişte ışıkla savaş dönemi baskısını ve geçmişin izlerini canlandırmayı amaçlıyor. Yu-Jun Wang’ın ses tasarımı ise, jeneratörlerin gök gürültüsünü andıran sesleriyle, santrali inşa eden öncülere saygı duruşunda bulunuyor.

Proje, 2021-2023 yılları arasında Matsu Adaları genelinde uygulandı. Tasarım ekibi, yerel tarih ve mimariyi derinlemesine araştırarak, çevresel sesler ve toplumsal hafızayı sanatla bütünleştirdi. Sonuç olarak, yaklaşık 27.000 ziyaretçi ağırlayan proje, 613 medya haberine konu oldu ve 1,28 milyon kişiye ulaştı. Terk edilmiş bir Soğuk Savaş santralini, sanat performanslarına zarar vermeden yeniden işlevsel hale getirmek ise en büyük teknik ve yaratıcı zorluklardan biriydi.

Jun Hun Güç Santrali, askeri yönetimin sona ermesinin 30. yılında, ışık ve sanat aracılığıyla geçmişin tozlu sayfalarını aralıyor. Taiwan Power Company’nin önderliğinde gerçekleştirilen bu proje, kültürel mirasın korunması ve toplumsal hafızanın canlı tutulması açısından örnek teşkil ediyor. 2025 yılında A' Kültürel Miras ve Kültür Endüstrisi Tasarım Ödülü’ne layık görülen “Jun Hun’un Işıltısı 1975”, endüstriyel mirasın sanatla buluştuğu ilham verici bir deneyim olarak öne çıkıyor.

Tarihi mekânların sanatla yeniden yorumlanması, geçmişle günümüz arasında köprüler kurarken, kültürel mirasın yeni nesillere aktarılmasına da katkı sağlıyor. Jun Hun Güç Santrali’nde yaşanan bu dönüşüm, barışın ve toplumsal hafızanın değerini bir kez daha hatırlatıyor.